Dinsdag 13 januari 2026, commissie Justitie en Veiligheid (J&V)

Beslispunt

Welke procedure wenst de commissie te volgen:

• - 

  een datum te bepalen voor het leveren van inbreng voor een verslag;
• - 

  te volstaan met een blanco verslag (geen vragen of opmerkingen, afdoen als hamerstuk of stemming);
• - 

  te volstaan met een verslag onder voorbehoud van plenaire behandeling (geen schriftelijke behandeling, wel een mondelinge behandeling plenair)?

Toelichting

• - 

  Het voorstel is op 16 december 2025 met algemene stemmen aangenomen door de Tweede Kamer.
• - 

  Dit wetsvoorstel wijzigt Boek 2 en Boek 5 van het Burgerlijk Wetboek en enige andere wetten in verband met het aanpassen van de regels voor privaatrechtelijke rechtspersonen om volledig digitaal gehouden algemene vergaderingen te kunnen organiseren. Daarnaast stelt het voorstel nadere voorwaarden aan het gebruik van elektronische communicatiemiddelen bij de algemene vergadering.

Internetconsultatie en uitvoeringstoetsen

Cf. de notitie Uitvoerbaarheid, handhaafbaarheid en doenvermogen burgers treft u hieronder een overzicht met link naar de internetconsultatie en uitvoeringstoetsen:

Beslispunt

Welke procedure wenst de commissie te volgen:

• 1. 

  een eindverslag uit te brengen (geen vragen of opmerkingen meer) en het wetsvoorstel af te doen als hamerstuk of na stemming;
• 2. 

  een eindverslag uit te brengen (geen vragen of opmerkingen meer) en een datumvoorstel voor plenaire behandeling aan de Kamervoorzitter te doen;
• 3. 

  een datum te bepalen voor het leveren van inbreng voor een volgend (derde en tevens laatste) verslag (oude stijl);
• 4. 

  de Kamer verlof te vragen om een volgend nader voorlopig verslag (derde schriftelijke ronde) uit te brengen. (NB. Als de Kamer verlof verleent biedt dit ruimte om indien gewenst, na ontvangst van de antwoorden op dit verslag nog een laatste - vierde - verslag oude stijl uit te brengen).

Toelichting

• - 

  Het wetsvoorstel (gewijzigd voorstel van wet) is op 27 maart 2018 ontvangen. Het voorbereidend onderzoek heeft de commissie aanleiding gegeven tot het stellen van enkele vragen op 1 juni 2018 (voorlopig verslag EK 34.126, B). De vragen van de fracties van de VVD, CDA, PvdA en GroenLinks zijn op 23 augustus 2018 beantwoord (memorie van antwoord EK 34.126, C). Naar aanleiding hiervan zijn er op 6 november 2018 nadere vragen gesteld door de fracties van de VVD, het CDA en de PvdA (nader voorlopige verslag EK 34.126, D).
• - 

  Op 20 augustus 2020 (EK 34.126, E) liet de toenmalig minister van J&V weten dat de beantwoording van de vragen vertraging had opgelopen "doordat aan werkzaamheden betreffende een aantal prioritaire wetgevingstrajecten voorrang is gegeven. Wel is inmiddels het WODC-onderzoek naar de toepassing van het draagkrachtbeginsel bij geldboetes, over de voortgang waarvan in het nader voorlopig verslag ook vragen zijn gesteld, een eind op streek. De verwachting is dat het eindrapport over dit onderzoek aan het begin van dit najaar wordt opgeleverd. Aangezien het mij passend voorkomt in de nadere memorie van antwoord aangaande wetsvoorstel 34 126 ook enige nadere beschouwingen over dit onderzoek op te nemen, ben ik voornemens deze nadere memorie uw Kamer kort na ontvangst van het eindrapport te doen toekomen."
• - 

  Op 9 december 2020 (EK 34.126, F) ontving de commissie het WODC-onderzoeksrapport "Toepassing draagkrachtbeginsel geldboetes". In de aanbiedingsbrief staat vermeld dat de bevindingen van dit onderzoek de minister aanleiding gaven de Raad voor de rechtspraak, het College van procureurs-generaal, de Nederlandse Orde van Advocaten, de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak en het Centraal Justitieel Incassobureau advies te vragen opdat ook de zienswijzes van deze instanties bij het opstellen van een beleidsreactie betrokken zouden kunnen worden. Over de beoogde planning staat vermeld: "Na ontvangst en verwerking van deze adviezen zal ik uw Kamer deze beleidsreactie doen toekomen. [...] Ik verwacht beide stukken begin volgend jaar te kunnen afronden en aan uw Kamer te doen toekomen ."
• - 

  Op 29 maart 2021 (EK 34.126, G) ontving uw commissie een afschrift van een brief aan de Tweede Kamer betreffende een beleidsreactie op het genoemde WODC-onderzoeksrapport.
• - 

  Op 19 december 2025 (EK 34.126, H) ontving uw commissie de nadere memorie van antwoord van de minister van J&V betreffende nadere vragen gesteld in het nader voorlopig verslag gedateerd 6 november 2018. In dit antwoord betuigt de minister zijn spijt voor de late beantwoording. "De voortgang van de uitvoering van het – in deze nota ook besproken – onderzoek naar de toepassing van het draagkrachtbeginsel in de straftoemeting en de daarop volgende adviezen liepen, mede door de coronacrisis, vertraging op, en na oplevering van het rapport moest voorrang worden gegeven aan een aantal prioritaire wetgevingstrajecten", aldus de mininister.

NB met betrekking tot de te volgen procedure (verslag oude stijl)

Het huidige Reglement van Orde (RvO) van de Eerste Kamer der Staten-Generaal is inwerking getreden op 13 juni 2023. Artikel Va van het Reglement schrijft voor: "Bij inwerkingtreding van het nieuwe Reglement van Orde blijft Hoofdstuk IV van het huidige Reglement van Orde van toepassing op voorstellen van wet ten aanzien waarvan reeds voorafgaand aan genoemde inwerkingtreding een voorlopig verslag of nader voorlopig verslag is uitgebracht of inbreng daarvoor is geleverd."

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor het verslag?

Toelichting

• - 

  Het voorstel is op 25 november 2025 aangenomen door de Tweede Kamer.
• - 

  Dit initiatiefvoorstel van het Tweede Kamerlid Sneller (D66) wijzigt de Wet op de rechterlijke organisatie (Wet Ro) waardoor de bevoegdheden die de minister van Justitie en Veiligheid heeft om zich te mengen in individuele strafzaken van het Openbaar Ministerie (OM) worden aangepast.
• - 

  Met dit wetsvoorstel beoogt de initiatiefnemer vier wijzigingen door te voeren. Allereerst stelt hij voor de bijzondere aanwijzingsbevoegdheid van de minister te laten vervallen. De minister kan dan niet meer een aanwijzing geven tot opsporing, tot vervolging of tot niet-vervolging of de wijze voorschrijven waarop het OM in een concrete strafzaak zijn bevoegdheden moet inzetten. Hierdoor wordt formeel ingrijpen door de minister in een strafzaak onmogelijk gemaakt. Daarnaast wordt de inlichtingenplicht van het College van procureurs-generaal beperkt waardoor er over individuele zaken geen inlichtingen meer aan de minister worden verstrekt. Het voorstel laat ook de verplichting om besluiten niet meer eerst aan de minister voor te leggen vervallen. Te denken valt aan een besluit over de inzet van bepaalde bijzondere opsporingsbevoegdheden. Ten slotte stelt de initiatiefnemer voor dat de uitoefening van taken en bevoegdheden door het OM in een concreet geval plaatsvindt zonder ondergeschiktheid aan de minister.
• - 

  Op 2 december 2025 besloot de commissie om op 13 januari 2026 (vandaag) de gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor het verslag.

Internetconsultatie en uitvoeringstoetsen

Cf. de notitie Uitvoerbaarheid, handhaafbaarheid en doenvermogen burgers treft u hieronder een overzicht met link naar de internetconsultatie en uitvoeringstoetsen:

Er heeft geen internetconsultatie plaatsgevonden.

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor schriftelijk overleg met de staatssecretaris van J&V?

Toelichting

• - 

  De staatssecretaris van J&V heeft de Kamer op 11 december 2025 een brief gestuurd over de voortgang van de aanpak van versterking van toegang tot het recht. Eens per jaar worden de Kamers geïnformeerd over de ontwikkelingen ten aanzien van de toegang tot het recht. Het programma stelselvernieuwing rechtsbijstand vormt een eigenstandig onderdeel binnen de aanpak, waarvoor halfjaarlijkse voortgangsrapportages worden uitgebracht. Vanwege de onderlinge samenhang en het feit dat het programma een afrondende fase ingaat, zijn de brieven over de voortgang aanpak versterking toegang tot het recht en de voortgangsrapportage stelselvernieuwing rechtsbijstand sinds vorig jaar gecombineerd (EK 31.753 / 29.279, J). Onderhavige brief zal de laatste keer zijn dat over het programma wordt gerapporteerd. Het programma loopt namelijk dit jaar af.
• - 

  In deze brief worden de belangrijkste ontwikkelingen omtrent de versterking van de toegang tot het recht en het programma stelselvernieuwing rechtsbijstand uiteengezet. Naast de voortgang van deze aanpak bevat de brief ook bijlagen betreffende een kabinetsreactie op de tussenevaluatie van de Netherlands Commercial Court (NCC) en een plan van aanpak door de kwartiermaker voor sociaaljuridische hulp.
• - 

  Op 16 december 2025 besloot de commissie om op 13 januari 2026 (vandaag) de gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg.

Beslispunt

• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van 9 januari 2026 (36.600 / 29.628, AH) met de minister van J&V in nader schriftelijk overleg te treden?
• - 

  Wenst de commissie de status van de toezegging T03934 als 'voldaan' aan te merken?

Toelichting

• - 

  Op 29 januari 2025 ontving de Kamer een afschrift van de Kamerbrief Investeringen in de politie en (strafrecht)ketenpartners en juridische borging van de neutrale uitstraling van boa’s (EK 36.600/29.628, X). In de brief werd onder andere ingegaan op de toezegging T03934 van het lid Van der Goot (OPNL).
• - 

  De commissie besloot op 25 maart 2025 deze brief voor kennisgeving aan te nemen en de status van toezegging T03934 als 'deels voldaan' aan te merken. Tevens verzocht zij de griffie ambtelijk na te gaan of de minister nog specifiek kan ingaan op de problematiek van de sluiting van het politiebureau te Wolvega.
• - 

  Bij brief van 6 oktober 2025 (EK 36.600/29.628, AE) heeft de minister van J&V de Kamer een afschrift van de Kamerbrief gezonden over zichtbaarheid en nabijheid, waaronder huisvesting, van de politie. In deze brief gaat hij tevens in op de sluiting van het politiebureau te Wolvega.
• - 

  Naar aanleiding hiervan heeft de commissie op 14 oktober 2025 besloten de status van toezegging T03924 te handhaven als deels openstaand en op 28 oktober 2025 gelegenheid te bieden tot het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg. Bij brief van 12 november 2025 hebben de fracties van OPNL, GroenLinks-PvdA, CDA, D66, JA21, SP, ChristenUnie en Volt gezamenlijk, en de leden van de fractie van de BBB een aantal vragen aan de minister van J&V gesteld.
• - 

  Deze vragen zijn bij brief van 9 januari 2026 door de minister van J&V beantwoord. Deze brief staat vandaag ter bespreking geagendeerd (EK 36.600 / 29.628, AH).

T03934 - Toezegging Openen van innovatieve politieloketten (36.600)

De minister-president zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van der Goot (OPNL), toe dat de minister van Justitie en Veiligheid - voorafgaand aan de begrotingsbehandeling van Justitie en Veiligheid - in een verzamelbrief nader zal in gaan op het openen van innovatieve politieloketten op bestaande locaties, inclusief de problematiek van de sluiting van het politiebureau te Wolvega. (huidige status: deels voldaan)

In de brief van 9 januari 2026 gaat de minister van J&V onder andere in op de problematiek van de sluiting van het politiebureau te Wolvega. De minister geeft aan dat de huidige locatie "in de nieuwe situatie als opkomstlocatie voor de agenten van een deel van het basisteam Zuidoost Fryslân [zal] worden benut en krijgt net als in de huidige situatie een (beperkte) publieksfunctie. Realisatie van de politiepost is gepland voor 2026. Het behoud van een opkomstlocatie in Wolvega en het effect daarvan op de huisvestingsprojecten in de rest van het teamgebied zijn afgestemd met het lokaal gezag ." (zie beantwoording vraag 1 op p. 1). Daarmee voldoet de minister aan het informatieverzoek.

Ambtelijk advies: de status van toezegging T03934 als 'voldaan' aanmerken.

Beslispunten

• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brieven van 16 juni 2025 (35.925 VI / 34.608, AQ) en 19 november 2025 (35.925 VI / 34.608, AT) met de staatssecretaris van J&V in schriftelijk overleg te treden?
• - 

  Wenst de commissie de status van de toezeggingen T03473 en T03660 als 'voldaan' aan te merken?

Toelichting

• - 

  Op 16 juni 2025 is het eerste deel van het WODC-rapport ‘Rechtsvergelijking toegang tot de rechter van belangenorganisaties in algemeenbelangactie’ door de toenmalige staatssecretaris Rechtsbescherming aan de Kamer toegezonden (35.925 VI / 34.608, AQ). Dit rapport stond op 8 juli 2025 onder 'Mededelingen & Informatie' geagendeerd.
• - 

  Op 19 november 2025 heeft de Kamer het tweede deel van het onderzoek ontvangen, betreffende de verdere evaluatie van de Wet afhandeling massaschade in collectieve actie (WAMCA). In de brief (35.925 VI / 34.608, AT) wordt tevens ingegaan op twee aan de Eerste Kamer gedane toezeggingen (T03473 en T03660).
• - 

  Toezegging T03660 was eerst in behandeling bij de commissie LNV. Op 16 januari 2024 besloot deze commissie de resultaten van de WAMCA evaluatie in 2025 af te wachten en de de status van toezegging T03660 aan te passen naar 'deels voldaan' met als deadline 1 januari 2026.
• - 

  Na ambtelijk overleg op 18 november 2025 is toezegging T03660 door de commissie LNV overgedragen aan de commissie J&V.
• - 

  Het lid Recourt (GroenLinks-PvdA) heeft tijdens de commissievergadering van 2 december 2025 aangegeven dat wat hem betreft toezegging T03473 als voldaan kan worden beschouwd. Op verzoek van het lid Schalk (SGP) heeft de commissie op 2 december 2025 besloten dit agendapunt aan te houden tot 16 december 2025 (vandaag).
• - 

  De griffie heeft naar aanleiding van deze vergadering geinformeerd naar de behandeling van het evaluatierapport 'Wet afwikkeling massaschade in collectieve actie' in de Tweede Kamer:

  De Tweede Kamer heeft op 25 november 2025 besloten om hierover een debat in te plannen, op verzoek van de lid Van Dijk (SGP), dat voorafgegaan zal worden door een kabinetsreactie op het WODC-evaluatierapport. Het ministerie heeft ambtelijk laten weten dat een plenair debat en brief met een kabinetsreactie pas volgen zodra er een nieuw kabinet is.

• - 

  Op 16 december 2025 besloot de commissie dit agendapunt aan te houden tot vandaag.

T03473

Toezegging Juridische acties belangenorganisaties

De minister voor Rechtsbescherming zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Dijk (SGP) en een opmerking van het lid Recourt (PvdA), toe te reflecteren op de vraag van het lid Van Dijk (SGP) over het ondernemen van juridische acties van belangenorganisaties op grond van artikel 305a van het Burgerlijk Wetboek.

In de brief van 19 november 2025 (35.925 VI / 34.608, AT) presenteert de staatssecretaris van J&V de bevindingen uit het WODC-evaluatieonderzoek van de WAMCA (2020–2025) en geeft hij een bestuurlijke duiding daarvan. Op basis van de conclusies van het onderzoek wordt geen noodzaak gezien voor aanvullende wettelijke vereisten voor 3:305a-organisaties, maar wordt wel gewezen op de mogelijkheid van een kwalitatieve representativiteitstoets.

Ambtelijk advies: de status van toezegging T03473 als 'voldaan' aanmerken.

T03660

Toezegging Afschrift brief representativiteitstoets WAMCA

De minister voor Rechtsbescherming zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Schalk (SGP), toe dat hij een afschrift van de brief, aangaande het representativiteitsvereiste in de WAMCA, aan de Kamer zal toesturen. In de brief wordt ook gereflecteerd op dat belangenorganisaties nu een makkelijkere ingang bij het bestuursrecht hebben dan burgers.

De commissie LNV heeft op 16 januari 2024 besloten de resultaten van de WAMCA-evaluatie in 2025 af te wachten en de status van toezegging T03660 aan te passen naar 'deels voldaan', met als deadline 1 januari 2026. Inmiddels ligt het volledige evaluatieonderzoek voor: op 19 november 2025 heeft de staatssecretaris het WODC-rapport 'Vijf jaar WAMCA (2020-2025)' aan de Kamer aangeboden (35.925 VI / 34.608, AT), als tweede deel van het evaluatieonderzoek van de Wet afwikkeling massaschade in collectieve actie (WAMCA), naast het eerste deel dat op 16 juni 2025 is toegezonden (35.925 VI / 34.608, AQ). Daarmee zijn de gevraagde onderzoeksresultaten beschikbaar geworden.

Ambtelijk advies: de status van toezegging T03660 als 'voldaan' aanmerken.

Beslispunten

• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van 19 december 2025 (36.217, F) met de minister van J&V in schriftelijk overleg te treden?
• - 

  Kan de commissie instemmen met de ambtelijke adviezen wat betreft de status van toezeggingen T03827, T03829 en T03831?
• - 

  Hoe wenst de commissie te besluiten ten aanzien van de status van toezegging T03828?

Toelichting

• - 

  Op 19 december 2025 ontving uw commissie een afschrift van een brief aan de Tweede Kamer gestuurd door de minister van J&V met de kabinetsreactie op de invoeringstoets die is gedaan ten aanzien van artikel 174a van de Gemeentewet (36.217, F).
• - 

  De minister schrijft te hebben toegezegd "bij de invoeringstoets ook aandacht te besteden aan de beleving van burgemeesters uit gemeenten die geen onderdeel zijn van de G4, de bestuursrechtelijke sluiting die niet wordt gevolgd door een strafzaak, de contacten tussen woningcorporaties en burgemeesters en de uitvoeringsgevolgen ten aanzien van de capaciteit bij de politie." Volgens de minister wordt met de invoeringstoets en de kabinetsreactie hierop uitvoering gegeven aan voornoemde toezeggingen.
• - 

  Gedoeld wordt op de volgende geregistreerde toezeggingen: T03827, T03828, T03829 en T03831. In het overzicht hieronder vindt u de titel en een samenvatting van deze toezeggingen, een verwijzing naar de passages uit voornoemde brief die betrekking hebben op desbetreffende toezeggingen en een ambtelijke toelichting op en/of ambtelijk voorstel over de - al dan niet te wijzigen - status of deadline van de toezeggingen, tenzij het oordeel aan de commissie wordt overgelaten.

T03827 - Toezegging Aandacht voorbeleving bevoegdheden burgemeester (niet G4) bij invoeringstoets en evaluatie

De minister van Justitie en Veiligheid zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Janssen (SP), toe aandacht te hebben voor de beleving van burgemeesters, die niet behoren tot de G4, met betrekking tot de bevoegdheden die worden voorgesteld in de wet en deze mee te nemen in zowel de invoeringstoets als de evaluatie van de wet.

Brief 19 december 2025 (36.217, F, p. 4):

"VNG Realisatie heeft voor de invoeringstoets gesprekken gevoerd met 14 gemeenten. Door in gesprek te gaan met gemeenten van verscheidene omvang is aandacht besteed aan de beleving van burgemeesters in andere gemeenten dan die onderdeel zijn van de G4-gemeenten. "

Ambtelijk advies:

De wet is op 1 januari 2024 in werking getreden. De invoeringstoets heeft plaatsgevonden, maar de evaluatie (waar de toezegging ook betrekking op heeft) nog niet. Deze evaluatie is voorzien 3 jaar na inwerkingtreding van de wet. Geadviseerd wordt de toezegging als 'deels voldaan' aan te merken en de deadline te verschuiven naar 1 januari 2027.

T03828 - Toezegging Scenario woningsluiting door burgemeester zonder strafzaak wordt meegenomen bij (gesprekken over) invoeringstoets en evaluatie

De minister van Justitie en Veiligheid zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Dittrich (D66), toe om het scenario, waarin een woning door een burgmeester bestuursrechtelijk wordt gesloten zonder dat er een strafzaak volgt, mee te nemen bij (de gesprekken over het vormgeven van) de invoeringstoets en de evaluatie.

Brief 19 december 2025 (36.217, F, p. 8):

"Het OM en de door VNG Realisatie geïnterviewde gemeenten geven aan dat zij niet bijhouden hoe vaak een strafzaak volgt op een bestuurlijke sluiting, maar - aldus het OM - het plaatsvinden van een strafzaak hangt niet af van een eventuele sluiting. Mijn voorganger heeft in de Eerste Kamer gezegd dat het kan zijn dat het OM een strafrechtelijk onderzoek is gestart, maar dat daar - ter beoordeling aan het OM en gelet op het strafrechtelijk bewijs - geen strafzaak uit is voortgekomen. Zij wees er ook op geen voorbeeld te kunnen verzinnen waarbij er geen strafrechtelijk onderzoek voorligt, aangezien het gaat om forse zaken als explosies en beschietingen. De hierboven weergegeven bevinding van het OM luidt precies zo. Met deze conclusie beschouw ik de gedane toezegging als afgedaan." (Zie voor meer informatie over de bevindingen van het OM in dit verband op p. 5).

Ambtelijk advies:

Oordeel commissie.

T03829 - Toezegging Onduidelijkheid rond de termijn van sluiting en de problemen die voortkomen uit (lange) leegstand van een woning wordt betrokken bij toekomstige toetsen en evaluaties

De minister van Justitie en Veiligheid zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Dittrich (D66), toe contact op te nemen met Aedes, de koepelorganisatie van woningbouwcorporaties, om te spreken over de onduidelijkheid rond de termijn van sluiting en de problemen die voortkomen uit (lange) leegstand van een woning en dit te betrekken bij toekomstige toetsen en evaluaties.

Brief 19 december 2025 (36.217, F, p. 5):

"Tijdens de wetsbehandeling in de Eerste Kamer is tevens de toezegging gedaan om Aedes te betrekken bij de invoeringstoets, onder meer omdat Aedes heeft aangegeven dat het contact met de burgemeester in een aantal situaties versterkt kan worden. Aedes is daarom gevraagd naar de eerste ervaringen van woningcorporaties. Aedes geeft aan dat woningcorporaties over het algemeen tevreden zijn en goed worden meegenomen door gemeenten bij of na de besluitvorming, maar dat effectievere aanpak mogelijk is als (nog) meer wordt afgestemd tussen de woningcorporatie en de gemeente. Door in contact te treden met woningcorporaties tijdens of na de besluitvomring kan bij de afweging om langdurig te sluiten het effect op de leefbaarheid in een wijk worden meegenomen. Dat is iets waar woningcorporaties ook zicht op hebben, aldus Aedes. Voor woningcorporaties is het daarnaast niet altijd duidelijk in hoeverre hun zienswijze wordt meegenomen in de afwegingen van de burgemeester."

Ambtelijk advies:

De wet is op 1 januari 2024 in werking getreden. De invoeringstoets heeft plaatsgevonden, maar de evaluatie (waar de toezegging ook betrekking op heeft) nog niet. Deze evaluatie is voorzien 3 jaar na inwerkingtreding van de wet. Geadviseerd wordt de toezegging als 'deels voldaan' aan te merken en de deadline te verschuiven naar 1 januari 2027.

T03831 - Toezegging Capaciteit politie betrekken bij invoeringstoets en evaluatie

De minister van Justitie en Veiligheid zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Bijsterveld (JA21), toe dat bij de invoeringstoets en bij de evaluatie wordt meegenomen wat wetsvoorstel 'Uitbreiding sluitingsbevoegdheid burgemeester en gezaghebber ter handhaving van de openbare orde' (36.217) doet met de capaciteit van de politie.

Brief 19 december 2025 (36.217, F, p. 8-9):

"Ten aanzien van de impact op de capaciteit van de politie door het gewijzigde artikel 147a van de Gemeentewet, is voor de uitvoering van de toezegging input opgehaald bij de specialisten bestuurlijke aanpak van de politie. Zij gaven op dat moment aan dat daar nu nog niet iets met zekerheid over gezegd kan worden. In de Eerste Kamer is bovendien aandacht gevraagd voor de politie in Caribisch Nederland, maar daar is de bevoegdheid nog niet toegepast. Daarom wil ik hier tijdens de wetsevaluatie uitgebreider bij stilstaan, drie jaar na inwerkingtreding van de wet." (Zie voor meer informatie over de bevindingen van de politie in dit verband p. 6).

Ambtelijk advies:

De wet is op 1 januari 2024 in werking getreden. De evaluatie is voorzien 3 jaar na inwerkingtreding van de wet. Geadviseerd wordt om de toezegging als 'openstaand' te blijven beschouwen en de deadline te verschuiven naar 1 januari 2027.

Beslispunt

• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van 18 december 2025 (35.349, L) met de staatssecretaris van J&V in schriftelijk overleg te treden?
• - 

  Wenst de commissie de status van toezegging T03287 (deels voldaan) te handhaven?

Toelichting

• - 

  Op 18 december 2025 ontving uw commissie een brief van de staatssecretaris van J&V over een procesevaluatie die is uitgevoerd over vier onderdelen uit de Wet uitbreiding slachtofferrechten. Het gaat om de schriftelijke motiveringsplicht voor de politie bij het weigeren van een kopie van aangifte, de uitbreiding van de informatie aan het slachtoffer over het recht op informatie, de uniformering van het moment van uitoefening van het spreekrecht en het verzoek om vertaling van stukken in de tenuitvoerleggingsfase.
• - 

  De staatssecretaris gaat hierbij tevens in op een toezegging gedaan aan de Eerste Kamer (T03287):

T03287 - Toezegging Evaluatie Wet uitbreiding slachtofferrechten

De minister voor Rechtsbescherming zegt de Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Baay-Timmerman (50PLUS) en De Bécourt-Wouterse (VVD), toe de resultaten van de uitbreiding van het spreekrecht, de verschijningsplicht, en de kostenevaluatie mee te nemen in een breed evaluatieonderzoek dat uigevoerd zal worden over twee jaar.

• - 

  In de brief vermeldt de staatssecretaris dat hij in 2026 het WODC zal vragen om (twee jaar na de inwerkingtreding van de verschijningsplicht) te starten met een inhoudelijke effectevaluatie van de overige onderdelen van de Wet uitbreiding slachtofferrechten, te weten de verschijningsplicht voor verdachten en het beperkt spreekrecht op de tbs- en pij-verlengingszitting (inclusief het spreekrecht voor stief- en pleegfamilie). De Kamer zal te zijner tijd over de uitkomsten van deze effectevaluatie worden geïnformeerd.
• - 

  Ter voorbereiding van deze evaluatie heeft de staatssecretaris het WODC gevraagd onderzoek te (laten) doen naar de mogelijkheden om die evaluatie zo goed mogelijk vorm te kunnen geven, een zgn. evaluatiekader. Op 23 september 2025 is dat evaluatiekader door de commissie voor kennisgeving aan genomen (35.349, K) en toezegging T03287 als 'deels voldaan' aangemerkt, in afwachting van de aangekondigde evaluatie over de verschijningsplicht.

Ambtelijk advies:

In afwachting van de (hierboven genoemde) evaluatie wordt geadviseerd de status van de toezegging als 'deels voldaan' te blijven beschouwen en de deadline van 1 januari 2027 ongewijzigd te laten.

Beslispunt

Wenst uw commissie (clusters van) voorstellen voor te dragen voor het Europees Werkprogramma van de Eerste Kamer 2026?

Aanleiding

Op 21 oktober 2025 is het nieuwe Werkprogramma (WP2026) van de Europese Commissie gepubliceerd: Het onafhankelijkheidsmoment voor Europa. Dit programma bevat de plannen van de Commissie voor nieuwe wetgeving en beleid in 2026. Op basis van het werkprogramma van de Commissie stelt de Eerste Kamer elk jaar haar eigen Europees werkprogramma op (art. 109-110 reglement van orde).

De Europese Commissie publiceert wekelijks nieuwe beleidsinitiatieven en wetsvoorstellen. De nieuw gepubliceerde voorstellen worden opgenomen in een overzicht onder het agendapunt 'mededelingen en informatie' van elke commissievergadering en worden wekelijks per e-mail verspreid. De leden kunnen de nieuw gepubliceerde voorstellen in de betrokken commissie voor behandeling aan de orde stellen.

Het Europees Werkprogramma van de Eerste Kamer is een lijst met Europese voorstellen die de Kamer het komende jaar met prioriteit wil behandelen. De voorstellen op deze lijst worden daarom bij publicatie automatisch in de commissies geagendeerd. Het werkprogramma stelt ook de regering, de Europese Commissie en andere parlementen in staat om kennis te nemen van de prioriteiten van de Eerste Kamer.

Zie voor meer achtergrond en werkprogramma's van voorgaande jaren: Europese werkwijze van de Eerste Kamer der Staten-Generaal.

Meerderheidsbesluitvorming in Kamercommissies

Fracties hadden tot 17 december 2025 de gelegenheid om (clusters van) voorstellen uit het WP2026 voor te dragen voor selectie door de Kamercommissies. De door de fracties aangeleverde prioritaire dossiers, voorzien van motivering, zijn opgenomen in 2 annexen met de voor 2026 te verwachten Europese voorstellen op het terrein van uw commissie.

Annex I bevat die voorstellen uit het WP2026 die nieuw zijn. Annex II bevat evaluaties en geschiktheidscontroles die bestaande wetgeving eenvoudiger of duidelijker moeten maken.

Het is aan de commissie om ter vergadering bij meerderheidsbesluitvorming te besluiten of, en zo ja welke voorstellen, zij uit Annex I en II als prioritair wenst voor te dragen.

De prioriteiten van alle Kamercommissies samen worden via de vaste commissie voor Europese Zaken doorgeleid naar de plenaire vergadering, waar het als het Europees werkprogramma van de Eerste Kamer wordt vastgesteld.

De Kabinetsappreciatie van het WP2026 is aan dit agendapunt toegevoegd. Op basis daarvan krijgt u inzicht in de positie van de regering ten aanzien van de verschillende voorstellen.

De Tweede Kamer voert momenteel gelijktijdig de procedure voor de selectie van haar Europese prioriteiten uit.

A - Brief van de minister van J&V over beleidsmatige mutaties na Najaarsnota 2025

Op 16 december 2025 ontving uw commissie een brief van de minister van J&V over de mutaties die na de Najaarsnota 2025 en de bijbehorende 2e suppletoire wet zijn opgetreden op de begroting van JenV.

B - Tweede Halfjaarbericht politie 2025

Bijgaand treft u een afschrift van het Tweede Halfjaarbericht politie 2025 (met bijlagen) aan. De commissie ontvangt het Halfjaarbericht politie naar aanleiding van toezegging T03881 (voldaan). In de brief wordt de commissie geïnformeerd over de voortgang op diverse thema’s in relatie tot de politie:

• - 

  Doorontwikkeling richting een toekomstbestendige politie
• - 

  Begroting 2026 en meerjarenbegroting politie
• - 

  Neutrale uitstraling boa’s
• - 

  Veiligheidsagenda 2027-2030.

Hieronder is een overzicht van de openstaande correspondentie weergegeven. Een overzicht van wetsvoorstellen die bij de commissie voor Justitie en Veiligheid (J&V) in (schriftelijke) behandeling zijn, is hier te raadplegen.