Toezegging Invoeringstoets (36.766)

De staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Langen-Visbeek (BBB), toe om een invoeringstoets uit te voeren naar het wetsvoorstel, waarbij de gevolgen voor het midden- en kleinbedrijf ook mee worden genomen.

Handelingen I 2025/2026, nr. 22, item 7, p. 3

Mevrouw Van Langen-Visbeek (BBB):

(…)

Transporteurs lopen aan tegen wetgeving die in hun ogen de goedkoopste manier verduurzaming blokkeert. Zo is de sector ontevreden dat bepaalde betaalbare biobrandstoffen, zogenaamde "Annex IX-grondstoffen", zoals afgewerkte frituurolie, in Nederland worden uitgesloten voor de zeevaart. Specifiek voor de binnenvaart komt de zware en dure klimaatopgave boven op bestaande problemen. De sector staat fors onder druk door de noodzaak tot grote investeringen in schepen, achterstallig onderhoud aan sluizen en bruggen, wisselende waterstanden en grote personeelstekorten. De vrees van de BBB is dat deze extra brandstofkosten voor veel schippers de druppel kunnen zijn. Een impactassessment kan duidelijkheid geven over het effect op beschikbaarheid van grondstoffen, kosten voor verschillende ketenpartijen en de verschillen tussen sectoren door de gemaakte keuzes. Er wordt gesproken over een gevoeligheidsanalyse per sector. Is die inmiddels beschikbaar? En wat zijn dan de uitkomsten? De BBB pleit bij deze ingewikkelde regelgeving en de huidige onzekerheid voor een invoeringstoets. Is de staatssecretaris bereid om die toe te zeggen? Komt er een evaluatie? Wij overwegen hierover een motie in te dienen.

Handelingen I 2025/2026, nr. 22, item 7, p. 10

Staatssecretaris Bertram:

(…)

Wij gaan dat zeker in de gaten houden, samen met Dunea. Het is namelijk een nieuw systeem. Ik kom zo nog even terug op de vraag hoe het zit met de invoeringstoets et cetera. Ik ga dus nog even uitleggen wat we verder nog doen. Maar als er een partij is die dit zo goed mogelijk kan doen, dan is dat natuurlijk Dunea. Als u het goedvindt, ga ik gelijk even door met de UDB, de Uniedatabank. Dat gaat natuurlijk ook om iets buiten Nederland. We zijn in contact met de Commissie om de aansluiting van de UDB op onze wensen en behoeften te garanderen. We laten dat dus niet los. Alles wat we op Europees niveau kunnen doen, doen we ook. Dat doen we uiteraard in nauw contact met Dunea.

Mevrouw Van Langen-Visbeek (BBB):

Dus de toezegging is dat stel dat het Europees geregeld wordt, wij dat natuurlijk ook gaan doen en dat u erbovenop zit om dat alsnog te doen. Maar u gaat niet afschalen als het niet lukt en als de handhaving daardoor in gevaar komt. Dat wilt u niet toezeggen?

Staatssecretaris Bertram:

Ik zit nog niet zo lang in de politiek, maar volgens mij is een als-danvraag best een ingewikkelde. Je moet eerst kijken hoe het gaat. Het is een nieuw systeem. Wat u van mij kunt aannemen, is dat ik het heel belangrijk vind dat we erin slagen om het voor elkaar te krijgen. Dat betekent dus ook dat we komend jaar heel goed gaan bijhouden wat het systeem doet en waar mogelijk nog hiccups zitten. We gaan die impactanalyse of die invoeringstoets — ik kom er straks nog even op terug, want er was een vraag over — zeker uitvoeren.

Handelingen I 2025/2026, nr. 22, item 7, p. 11

Staatssecretaris Bertram:

(…)

Bent u bereid om een mkb-toets uit te voeren? Ik zal niet steeds met allerlei bladzijdes aankomen uit de memorie van toelichting, maar op bladzijde 29 staat beschreven hoe mijn voorganger de mkb-toets heeft uitgevoerd. Er zijn gesprekken geweest met het mkb. Daar is het nodige uit gekomen. Wat mij betreft zegt dat niks over de implementatietoets die ik wil doen, maar er is wel al gebruikgemaakt van allerlei gesprekken met het mkb. Dit staat op bladzijde 29 van de memorie van toelichting.

Mevrouw Van Langen-Visbeek (BBB):

We hebben het net gehad over de drempelwaarde van 500.000 liter. Dat treft meer dan 10.000 mkb-bedrijven. U zegt: we hebben gesprekken gehad met brancheorganisaties. Wellicht geldt dat ook voor MKB-Nederland. Dat zou best kunnen, maar als zo veel bedrijven het water nu al aan de lippen staat met de hoge brandstofprijzen, kunt u dan niet gewoon zeggen "we gaan die mkb-toets alsnog doen"? In verhouding tot wat die mensen te wachten staat, lijkt dit me toch het minste wat je als kabinet zou kunnen doen.

Staatssecretaris Bertram:

(…)

Ik denk dat het verstandig is om ook bij de implementatietoets mee te nemen hoe de bedrijven in het systeem zich houden. Wat ik ermee heb willen zeggen, is dat er niet over één nacht ijs is gegaan. Er is contact geweest met mkb-bedrijven. Dat heeft bijvoorbeeld ook geresulteerd in het ophogen van die grens. Er zijn heel veel partijen die zeggen: voer dit systeem nu door; wij willen dat het zo snel mogelijk van start gaat. Het is dus niet zo dat heel veel partijen zeggen: dit trekken wij niet; dit willen wij niet. Het is eerder andersom. Ook op het departement krijgen wij mee dat er wordt gezegd: "Zorg dat dit wordt ingevoerd, want er zijn grote investeringen gedaan. Wij kennen dit systeem, dus laten we beginnen met dit systeem. Via de implementatietoets kunnen we uiteindelijk zien wat het doet." Dat zou ook mijn voorstel zijn.

Mevrouw Van Langen-Visbeek (BBB):

Maar de vraag is: roepen ze dat nu nog? Ondertussen is er niet één, maar zijn er twee oorlogen, en zijn de brandstofprijzen skyhigh. Het komt allemaal boven op de economische teruggang, die we zien gebeuren. Bedrijven verdwijnen uit Nederland. De vraag is als volgt. Het is ooit onderzocht, maar toen is die mkb-toets niet gedaan. Nu staat het mkb behoorlijk onder druk en zitten we in een andere situatie. Is het misschien niet toch een idee om in ieder geval die toets te doen voor de groep die zwaar getroffen lijkt te worden?

Staatssecretaris Bertram:

Ik wil daar best extra aandacht aan besteden in de implementatietoets, maar ik denk dat het nu voor alle partijen belangrijk is dat ze weten waar ze aan toe zijn en dat het systeem gaat draaien.

Mevrouw Van Langen-Visbeek (BBB):

Ik neem aan dat dit een toezegging is, dus dat u bij de implementatietoets, waar u nog op komt, ook aandacht gaat besteden aan de mkb-toets.

Staatssecretaris Bertram:

Jazeker.

Handelingen I 2025/2026, nr. 22, item 7, p. 19

Mevrouw Van Langen-Visbeek (BBB):

(…)

Ik ben ook heel erg blij met de toezegging dat u de invoeringstoets wilt gaan doen en dat de gevolgen voor het mkb daar onderdeel van zullen zijn. Ik krijg graag nog even een bevestiging daarvan. Dan hoef ik mijn motie daarover niet in te dienen.

Brondocumenten

• 24 maart 2026
  toezegging gedaan