Dinsdag 24 februari 2026, commissie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV)

Beslispunt

• - 

  Welke fracties leveren vandaag inbreng voor nader schriftelijk overleg?

Toelichting

Inhoud

• - 

  Op 7 november 2025 ontving de Kamer de kabinetsappreciatie van het voorstel van de Europese Commissie tot wijziging van de Verordening over ontbossingsvrije producten (EUDR). Dit voorstel is op 21 oktober 2025 gepubliceerd en behelst het beperken en voorkomen van ontbossing en verdere bosdegradatie in de Europese Unie en daarbuiten (COM(2025)652).
• - 

  Volgens de appreciatiebrief van de staatssecretarissen van LVVN en BHO (22112, JP) zal Nederland zich onthouden van stemming over het Commissievoorstel en pleiten voor een gratieperiode van één jaar. Een onthouding telt als tegenstem.
• - 

  Dit heeft juridische gevolgen: aanpassing van de Nederlandse EUDR-uitvoeringswetgeving is vóór inwerkingtreding van de wijziging van de Verordening, eind 2025, niet mogelijk en zal circa 1–1,5 jaar duren. Bij aanneming van het voorstel ontstaat daardoor tijdelijk verschil tussen de EUDR en de implementatieregelgeving, wat onduidelijkheid geeft voor ondernemingen. Deze wordt via voorlichting en in de toelichting bij het inwerkingtredingsbesluit geadresseerd.
• - 

  Op 23 december 2025 werd de Verordening (EU) 2025/2650 gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie en trad op 26 december 2025 in werking. Deze Verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasbaar in elke lidstaat.

Proces

• - 

  Op 9 december jl. is inbreng geleverd schriftelijk overleg door het lid Visseren-Hamakers (Fractie Visseren-Hamakers). De beantwoording van die vragen stonden 10 februari 2026 ter bespreking geagendeerd (verslag schriftelijk overleg 30196, N). De commisie besloot vandaag ruimte te bieden voor inbreng voor het stellen van nadere vragen.

Tweede Kamer

• - 

  In de Tweede Kamer is meerdere keren over het voorstel gecorrespondeerd met de regering in het kader van de geannoteerde agenda's en verslagen van de Landbouw- en Visserijraad. Het meest recente verslag van een schriftelijk overleg (21501-32-1753) is op 21 januari 2026 vastgesteld.

Beslispunt

• - 

  Welke fracties leveren vandaag inbreng voor nader schriftelijk overleg?

Toelichting

• - 

  De commissie heeft op 18 maart 2025 naar aanleiding van de brief van 6 maart 2025 over de voortgang van de mestproductie (36618, J) besloten de status van toezegging T03947 als voldaan aan te merken, maar wel besloten de ontwikkelingen te blijven volgen. De toezegging (T03947) houdt in dat de Kamer periodiek wordt geïnformeerd over de ontwikkeling van de mestproductie, aan de hand van CBS-kwartaalrapportages.
• - 

  Vervolgens is op 1 april 2025 inbreng geleverd voor schriftelijk overleg naar aanleiding van de brief van 6 maart 2025. De antwoorden op de gestelde vragen zijn - met enige vertraging - ontvangen op 2 oktober 2025 (verslag schriftelijk overleg 33037/36618, BF). Conform het besluit van uw commissie is dit verslag op 25 november jl. geagendeerd, gelijktijdig met de de bespreking van de antwoorden op uw brief van 10 oktober 2025 over de ontwikkeling van de mestproductie (33037/36618, BK).
• - 

  Op 25 november is door uw commissie besloten in nader schriftelijk overleg te treden, n.a.v. het verslag schriftelijk overleg over de eerste en tweede kwartaalrapportage CBS (33037/36618, BK) en de op 20 november 2025 aangeboden derde kwartaalrapportage CBS (33037/36618, BL)
• - 

  Op 9 december jl. is inbreng geleverd voor dit nader schriftelijk overleg. Inbreng werd geboden door de leden Kluit (GroenLinks-PvdA), Straus (VVD), Prins (CDA), Nicolaï (PvdD) en Visseren-Hamakers (Fractie-Visseren-Hamakers). Het bijgevoegde verslag bestaat uit de uitgaande brief van 16 december 2025 en de antwoordbrief van 28 januari 2026 en stond 10 februari ter bespreking geagendeerd (verslag nader schriftelijk overleg 33037/36618, BN). De commissie besloot vandaag ruimte te bieden voor het leveren van inbreng voor het nader schriftelijk overleg (derde ronde).

CBS-kwartaalrapportages

• - 

  Link naar Eerste CBS kwartaalrapportage 2025 - Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest, d.d. 3 juli 2025
• - 

  Link naar Tweede CBS kwartaalrapportage 2025 - Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest, d.d. 20 augustus 2025
• - 

  Link naar Derde CBS kwartaalrapportage 2025 - Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest, d.d. 20 november 2025

Beslispunt

• - 

  Welke fracties leveren vandaag inbreng voor nader schriftelijk overleg n.a.v. het verslag nader schriftelijk overleg (33118, GX) en het verslag schriftelijk overleg inzake o.a. de appreciatie van het advies van de Raad van State (33118, GY)?

NB - De Tweede Kamer heeft op 4 februari 2026 de motie Kostic (33118, 310 - bijgevoegd) aangenomen, waarin de regering wordt verzocht geen verdere stappen te zetten in de voorbereiding of uitvoering van de voorgestelde wijziging van het Ontwerpbesluit houdende wijziging van het Besluit activiteiten leefomgeving en het Besluit kwaliteit leefomgeving, tot het nieuwe kabinet is aangetreden en de Kamer inzicht heeft kunnen krijgen in het voorgenomen besluit om er vervolgens een definitief oordeel over te vellen (overige moties zie toelichting hieronder). Ambtelijk is vernomen dat het ontwerpbesluit niet in de ministerraad van 13 februari 2026 is geagendeerd en dat op 20 februari 2026 de ministerraad niet vergadert. Feitelijk zal de besluitvorming over het ontwerpbesluit daarmee worden overgelaten aan het nieuwe kabinet. Het verzoek van de Eerste Kamer om het aangepaste ontwerpbesluit te ontvangen staat nog steeds.

Toelichting

Voorhang ontwerpbesluit

• - 

  Het Besluit houdende wijziging van het Besluit activiteiten leefomgeving en van het Besluit kwaliteit leefomgeving (bescherming wolf en goudjakhals) is bij brief van 6 juni 2025 (33118, GL) voorgehangen bij beide Kamers.
• - 

  De defintieve versie van de gewijzigde Habitatrichtlijn is inmiddels op 24 juni 2025 gepubliceerd (Richtlijn 2025/1237) in het Publicatieblad van de Europese Unie en op 14 juli 2025 in werking getreden. Lidstaten dienen uiterlijk op 15 januari 2027 aan de Richtlijn te voldoen.
• - 

  Op 4 juli 2025 heeft de commissie vragen gesteld over het voorgehangen ontwerpbesluit; deze brief werd besloten met het verzoek om geen onomkeerbare stappen te zetten voordat de Kamerbehandeling van het ontwerpbesluit is afgerond. In zijn reactie van 7 juli (verslag schriftelijk overleg 33118, GM) is de staatssecretaris ingegaan op het verzoek van de commissie om geen onomkeerbare stappen te zetten.
• - 

  Naar aanleiding van het verslag nader schriftelijk overleg 33118, GN heeft de commissie in september 2025 nogmaals nader schriftelijk overleg gevoerd (33118, GX).
• - 

  De antwoorden van vragen over de appreciatie van het advies van de Raad van State zijn op 5 december 2025 ontvangen (verslag schriftelijk overleg 33118, GY). In de aanbiedingsbrief daarbij verzocht de staatssecretaris van LVVN de Kamer de behandeling van het ontwerpbesluit spoedig af te ronden, zodat de benodigde verdere stappen voor vaststelling van de besluit gezet kunnen worden en de inwerkingtreding zo snel mogelijk kan plaatsvinden.
• - 

  Op 9 december 2025 verzocht de commissie de staatssecretaris van LVVN de Kamer zo spoedig mogelijk de integrale tekst te doen toekomen van zowel het aangepaste ontwerpbesluit houdende wijziging van het Besluit activiteiten leefomgeving en van het Besluit kwaliteit leefomgeving (bescherming wolf en goudjakhals) als van de aangepaste nota van toelichting, waarin alle voorgenomen wijzigingen en aanvullingen zijn opgenomen zoals beschreven in de appreciatie van het advies van de Raad van State van 10 oktober 2025 (33118, GT). De commissie gaf aan van de voorgenomen aanpassingen kennis te willen nemen alvorens een besluit te nemen over het al dan niet verder behandelen van de verslagen over het ontwerpbesluit (33118, GX en 33118, GY). Dit verzoek is overgebracht aan het ministerie.
• - 

  Ambtelijk is vervolgens gemeld dat de gewijzigde AMvB niet zal worden gedeeld tot deze is vastgesteld. Na afstemming in de ministerraad en vaststelling door de regering zal de Eerste Kamer conform het verzoek een brief ontvangen met de tekst van de vastgestelde algemene maatregel van bestuur.
• - 

  Op 10 februari jl. besloot de commissie om vandaag gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor nader schriftelijk overleg.

Advisering Raad van State

• - 

  Het ontwerpbesluit is op 14 juli 2025 ter advisering voorgelegd aan de Afdeling advisering van de Raad van State. Conform de wens van het parlement besloot de staatssecretaris de voorhangperiode te verlengen. Vanwege de spoed is niet gewacht met de adviesaanvraag aan de Raad van State. Daardoor lopen de trajecten parallel en is het advies van de Raad al beschikbaar terwijl de gedachtewisseling met de Kamers nog niet is afgerond. De staatssecretaris van LVVN heeft op 15 september jl. het advies van de Raad van State aangeboden (33118, GS). Hij gaf daarbij aan het advies te bestuderen en op korte termijn zijn appreciatie van het advies met de Kamer te delen. De Raad van State adviseert om het ontwerpbesluit alleen te nemen na aanpassing op een aantal fundamentele punten (dictum C).
• - 

  Op 10 oktober 2025 heeft de staatssecretaris van LVVN de Nota van Antwoord op de internetconsultatiereacties op het ontwerpbesluit alsmede de appreciatie van het advies van de Raad van State aangeboden (33118, GT). De staatssecretaris is voornemens het ontwerpbesluit door te zetten en het advies van de Afdeling advisering op onderdelen te volgen en het ontwerpbesluit en de bijbehorende nota van toelichting te wijzigen en aan te vullen (daarna zal het gewijzigde ontwerpbesluit opnieuw worden voorgelegd aan de ministerraad, tezamen met het nader rapport). Uit de beslisnota bij de brief blijkt dat naar aanleiding van het advies van de Raad van State twee opties zijn besproken en dat is gekozen voor de tweede optie.
• - 

  Op 4 november 2025 hebben leden van de fracties van de PvdD, GroenLinks-PvdA en de SP gezamenlijk vragen gesteld naar aanleiding van de op 10 oktober ontvangen appreciatie van het advies van de Raad van State (verslag schriftelijk overleg 33118, GY).

Stand van zaken Tweede Kamer

• - 

  In de procedurevergadering LVVN van 18 juni 2025 is de staatssecretaris van LVVN verzocht om geen onomkeerbare stappen te zetten ten aanzien van het ontwerpbesluit voordat de behandeling van het ontwerpbesluit in de Kamer is afgerond.
• - 

  In de procedurevergadering LVVN van 2 juli stonden zowel het ontwerpbesluit (TK 33118, 295) geagendeerd alsook de reactie van de staatssecretaris van LVVN op het verzoek van de commissie om geen onomkeerbare stappen te zetten (TK 33118, 298). In zijn brief van 9 juli 2025 aan Tweede Kamer (TK 33118, 299) schetst de staatssecretaris van LVVN het proces en gaat hij nogmaals in op de vraag hoe hij zal omgaan met het verzoek van de Tweede Kamer geen onomkeerbare stappen te zetten.
• - 

  Op 19 september 2025 is inbreng geleverd voor schriftelijk overleg over het voorgehangen ontwerpbesluit. De antwoorden zijn op 10 oktober 2025 ontvangen (TK 33118, 305). In de procedurevergadering van de commissie LVVN van 26 november 2025 is naar aanleiding hiervan besloten een tweeminutendebat aan te vragen.

Tweeminutendebat 29 januari 2026

• - 

  Het tweeminutendebat is gehouden op donderdag 29 januari 2026 (zie bijgevoegd verslag + videolink). Er zijn zeven moties ingediend waarvan de volgende zijn aangenomen na stemming op woensdag 4 februari 2026:
• - 

  De motie-Kostic (33118, 310) - geen verdere stappen zetten tot het nieuwe kabinet is aangetreden;
• - 

  De motie-Van der Plas (33118, 313) - voorrang voor de bescherming van mensen en huisdieren boven de bescherming van individuele wolven;
• - 

  De motie-Van der Plas (33118, 314) - wolven die meer dan één keer een wolfwerend hek omzeilen als probleemwolf aanmerken - is aangehouden;
• - 

  De motie-Podt en Bromet (33118, 315) - onderzoeken of een gebiedsgericht soortenmanagementplan kan bijdragen aan het voorkomen van conflictsituaties tussen wolven en mensen;
• - 

  De motie-Boomsma en Flach (33118, 316) - voorkomen dat wolven hun schuwheid verliezen en aan mensen wennen.

Beslispunt

• - 

  Op welke wijze wenst de commissie de brief van 28 januari 2026 betreffende de wettelijk verplichte evaluatie van de Wgb te behandelen?

Toelichting

• - 

  Op 28 januari 2026 hebben de minister van LVVN en de staatssecretaris van I&W de Kamer een brief doen toekomen over de wettelijk verplichte evaluatie van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Wgb). In de brief worden de uitkomsten van het evaluatieonderzoek toegelicht: de wet functioneert overwegend doeltreffend en geeft geen aanleiding tot directe wetswijziging, maar bevat wel aandachtspunten rond toezicht, naleving, bestuurlijke boetes, online reclame en waterkwaliteit. De bewindspersonen concluderen dat de wet voldoende doeltreffend is en dat de uitgevoerde evaluatie op dit moment geen aanleiding geeft om de Wgb aan te passen.
• - 

  Op verzoek van het lid Koffeman (PvdD) is de brief geagendeerd voor bespreking in de commissievergadering van vandaag.

Beslispunt

• - 

  Op welke wijze wenst de commissie het Rli-adives 'Grond voor verbetering, over de rol van grond in het landelijk gebied' te behandelen?

Toelichting

• - 

  Het advies Grond voor verbetering: over de rol van grond in het landelijk gebied van de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) is op 5 februari 2026 uitgebracht. Het advies richt zich op de vraag wat de werking van de grondmarkt is op duurzame keuzes voor het landelijk gebied, welke rol de overheid hierin speelt en wat de overheid beter kan doen.
• - 

  Op verzoek van het lid Jaspers (BBB) wordt het Rli-adives 'Grond voor verbetering, over de rol van grond in het landelijk gebied' vandaag geagendeerd.

Beslispunt

• - 

  Wenst de commissie de minister en staatssecretaris van LVVN gezamenlijk uit te nodigen voor een kennismakingsgesprek? Zo ja, zijn er bepaalde onderwerpen waarover de commissie met de bewindspersonen wenst te spreken (deze kunnen ook later aan de staf worden gemaild)?

Achtergrond

In het kader van de start van het nieuwe kabinet is het goed gebruik dat de nieuwe bewindspersonen voor een openbaar kennismakingsgesprek langs komen bij de commissies. De onderstaande opzet wordt in alle commissies voorgelegd. De gesprekken zullen kort na de beëdiging van het nieuwe kabinet worden ingepland.

Bewindspersonen LVVN

• - 

  Minister van Landbouw, Visserij, Voedselkwaliteit en Natuur: Jaimi van Essen.
• - 

  Staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselkwaliteit en Natuur: Silvio Erken.

Opzet

• - 

  Alle kennismakingsbezoeken worden gepland op korte termijn.
• - 

  Bewindspersonen die binnenkort een wetsvoorstel komen verdedigen in de Eerste Kamer worden als eerst uitgenodigd.
• - 

  In beginsel worden alle bewindspersonen van één ministerie tegelijk uitgenodigd, maximaal twee gesprekken per vergaderdinsdag, zoveel als mogelijk na 17.00 uur i.v.m. de samenloop met reguliere commissievergaderingen.
• - 

  In beginsel duren de kennismakingsgesprekken één uur.
• - 

  Bewindspersonen komen één keer langs – bij een brede portefeuille kunnen meerdere commissies worden uitgenodigd.
• - 

  Vooraf kan een commissie inventariseren of er specifieke onderwerpen zijn waar interesse voor bestaat.
• - 

  In het College van fractievoorzitters is recent de wens uitgesproken om het kennismakingsgesprek niet te laten uitmonden in een verkapt beleidsdebat. Het gesprek is primair bedoeld om een toelichting te krijgen op de prioriteiten van de aanwezige bewindspersonen waarover leden korte vragen kunnen stellen.
• - 

  Er worden geen toezeggingen genoteerd.

Het verloop van het gesprek is als volgt:

• - 

  Opening door commissievoorzitter
• - 

  Korte inleiding bewindspersoon/bewindspersonen
• - 

  Eerste ronde vragen en antwoorden
• - 

  Tweede ronde vragen en antwoorden (zo mogelijk)
• - 

  Afronding en sluiting

Beslispunt

• - 

  Wenst de commissie de brief van 17 februari 2026 van de staatssecretaris van LVVN betreffende de beantwoording van de vervolgvragen NGT-voorstel voor kennisgeving aan te nemen of wenst zij naar aanleiding daarvan in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

• - 

  Op 12 september 2023 heeft de commissie voor LNV besloten het EU-voorstel betreffende voor Nieuwe Genomische Technieken (NGT’s) in plantenveredeling in behandeling te nemen.
• - 

  Naar aanleiding van vragen van 20 oktober 2023 stuurde de minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit op 6 december 2023 een beantwoording; het bijbehorende verslag van schriftelijk overleg (EK, D) werd vastgesteld op 7 december 2023.
• - 

  Op 21 februari 2024 ontving de Kamer een reactie van de Europese Commissie (EK, E) op eerdere vragen van 25 oktober 2023.
• - 

  Vervolgens beantwoordde de minister van LVVN op 23 juni 2025 nieuwe vragen van 3 juni 2025; het verslag van dit schriftelijk overleg (27.428, G) werd vastgesteld op 25 juni 2025.
• - 

  Op 12 november 2025 stuurde de staatssecretaris van LVVN een reactie op vragen van 7 oktober 2025; diezelfde dag werd ook het verslag van schriftelijk overleg vastgesteld (27.428, H).
• - 

  Ten slotte is op 21 januari 2026 de brief met nadere vragen verzonden aan de staatssecretaris van LVVN, afkomstig van de fractie Visseren-Hamakers, met aansluiting van de fracties van GroenLinks-PvdA, D66, SP en PvdD, over het Commissievoorstel NGT’s en de eerdere beantwoording van juni en november 2025.
• - 

  Op 17 februari 2026 is de beantwoording van de nadere vragen door de staatssecretaris van LVVN ontvangen. Het verslag van een nader schriftelijk overleg (27428, I) ligt vandaag ter bespreking voor.

Beslispunt

• - 

  Wenst de commissie de brief van 11 februari 2026 van de Europese Commissie voor kennisgeving aan te nemen of wenst zij naar aanleiding daarvan in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

Commissiemededeling: een visie voor landbouw en voedsel

• - 

  Op 15 april 2025 heeft uw commissie dit (niet wetgevende) voorstel als prioritair aangemerkt. Dit dossier maakt daarmee deel uit van het Europees Werkprogramma Eerste Kamer 2025.
• - 

  Het BNC-fiche bij dit voorstel is ontvangen op 28 maart 2025 (36736, A).

Overleg met de regering

• - 

  Over dit voorstel is schriftelijk overleg gevoerd met de regering. Het verslag schrifteljk overleg (36736, C) is op 8 juli 2025 in eerste instantie voor kennisgeving aangenomen. Per brief van 22 oktober 2025 zijn alsnog vervolgvragen gesteld door de fracties van GroenLinks-PvdA, PvdD en SP. De beantwoording van die vragen is op 19 november 2025 ontvangen (verslag nader schriftelijk overleg (36736, F) en is op 25 november 2025 voor kennisgeving aangenomen.

Overleg met de Europese Commissie

• - 

  Op 23 mei 2025 is over dit voorstel en brief gestuurd aan de Europese Commissie (36736, B). Naar aanleiding van de reactie daarop (36736, D) is op 24 oktober 2025 een brief aan de Europese Commissie gestuurd met nadere vragen (36736, E). De Europese Commissie heeft bij brief van 11 februari jl. hierop gereageerd (36736, G). De reactie van de Europese Commissie staat vandaag ter bespreking geagendeerd.

A - Kwartaalrapportage lopende EU-wetgevingshandelingen vierde kwartaal 2025

De minister en de staatssecretaris van LVVN hebben de Kamer op 9 februari jl. de rapportage over het vierde kwartaal van 2025 gestuurd met daarin de stand van zaken van alle lopende EU-wetgevingsdossiers waarvoor het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) verantwoordelijk is. Dit betreft EU-verordeningen en EU-richtlijnen.

B - Geannoteerde agenda van de Landbouw- en Visserijraad van 23 februari 2026

De minister en staatssecretaris van LVVN hebben de kamer de geannoteerde agenda van de Landbouw- en Visserijraad van 23 februari 2026 doen toekomen. Er wordt gesproken over het toekomstige Gemeenschappelijk Landbouwbeleid na 2027, de evaluatie en mogelijke aanscherping van de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken (met aandacht voor impact op boeren), en over de strategische EU-prioriteiten richting de FAO voor 2026–2027. In de Raad zijn geen dossiers geagendeerd die momenteel lopen bij uw commissie.

C - Aanbieden WUR-rapport fase 1: Verkenning emissiereducerende maatregelen geitenhouderij

De minister van LVVN stuurt de Kamer, mede namens de minister van VWS, het Rapport ‘Verkenning van maatregelen voor het verminderen van emissies van bioaerosolen uit melkgeitenbedrijven’ van Wageningen University & Research (WUR) toe. Deze brief zal worden geagendeerd in de eerstvolgende gecombineerde commissievergadering van LNV en VWS, wanneer de antwoorden van de minister van VWS op de eerder gestelde vragen over de Deeladviezen I en II van de Gezondheidsraad inzake gezondheidsrisico’s rondom geitenhouderijen zijn ontvangen.

D - Het jaarplan van 2026 van de NVWA

De staatssecretaris van LVVN heeft de Kamer op 18 februari 2026 het jaarplan 2026 van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) toegezonden, waarin wordt uiteengezet hoe de NVWA in 2026 toezicht houdt op onder meer voedsel- en productveiligheid, tabaks- en alcoholontmoediging, dier- en plantgezondheid en natuur en milieu, met nadruk op risicogericht toezicht, innovatie en maatschappelijke impact.

• - 

  Hieronder is een overzicht van de openstaande correspondentie weergegeven (dit betreft brieven en wetgevingsverslagen).
• - 

  Een overzicht van wetsvoorstellen die bij de commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) in (schriftelijke) behandeling zijn, is via deze LINK te raadplegen.
• - 

  Een overzicht van LNV-wetsvoorstellen in behandeling bij de Tweede Kamer is te raadplegen via deze LINK.